
Aralık 2000 Nice Zirvesinde yayımlanan Temel Haklar Şartı Avrupa Anayasası'na Bölüm 2 olarak dahil edilmiştir, 61-114. maddeler arasından oluşur.
BÖLÜM II / 1
BÖLÜM II
BİRLİĞİN TEMEL HAKLAR ANTLAŞMASI
ÖNSÖZ
Avrupa halkları, kendi aralarında şimdiye kadarki en yakın birliği oluşturarak, ortak değerlere dayanan barışçıl bir geleceği paylaşma azmindedirler.
Manevi ve ahlaki mirasının bilincinde olarak Birlik, bölünmez ve evrensel değerler olan insan onuru, özgürlük, eşitlik ve dayanışma değerleri üzerine kurulmuştur; Birlik, demokrasi ve hukukun üstünlüğü ilkelerini temel alır. Birlik vatandaşlığını kurarak ve bir özgürlük, güvenlik ve adalet alanı oluşturarak, bireyi faaliyetlerinin merkezine yerleştirir.
Birlik, Avrupa halklarının kültürlerindeki ve geleneklerindeki çeşitliliğe ve Üye Devletlerin ulusal kimliklerine ve ulusal, bölgesel ve yerel seviyelerde kamu makamlarının teşkilatına saygı duyarken, söz konusu ortak değerlerin korunmasına ve geliştirilmesine katkıda bulunur; dengeli ve sürdürülebilir kalkınmayı teşvik etme çabasındadır ve kişilerin, malların, hizmetleri ve sermayenin serbest dolaşımıyla iş kurma özgürlüğü sağlar.
Bu amaçla, temel hakları bir Antlaşma kapsamında daha görünür kılarak, sosyal gelişmeler ile bilimsel ve teknolojik ilerlemedeki değişikliklerin ışığında söz konusu hakların korunmasını artırmak gereklidir.
Bu Antlaşma; Birlik'in yetkileriyle görevlerine ve ikincillik ilkesine, özellikle Üye Devletler'de ortak olan anayasal geleneklerden ve uluslararası yükümlülüklerden doğan haklara gereğince saygı göstererek, İnsan Hakları ve Temel Özgürlüklerin Korunması hakkındaki Avrupa Konvansiyonu'nu, Birlik ve Avrupa Konseyi tarafından kabul edilen Sosyal Anlaşmaları ve Avrupa Birliği Adalet Divanı ile Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nin içtihat hukuklarını teyid eder. Bu bağlamda Antlaşma, Üye Devletler ve Birlik mahkemeleri tarafından Antlaşmayı tasarlayan Komitenin otoritesi tahtında yapılan açıklamalara göre yorumlanır ve Avrupa Konvansiyonu Komitesinin sorumluluğu altında güncellenir.
Bu haklardan yararlanmak, diğer kişilere, insanlığa ve gelecek nesillere ilişkin sorumlulukları ve ödevleri beraberinde getirir. Dolayısıyla Birlik, aşağıda belirtilen hakları, özgürlükleri ve ilkeleri tanır.
BÖLÜM II / 2
BAŞLIK I
ONUR
MADDE II-61
İnsanlık onuru
İnsanlık onuru çiğnenemez. İnsanlık onuru saygı görmeli ve korunmalıdır.
MADDE II-62
Yaşama hakkı
1. Herkes yaşama hakkına sahiptir.
2. Hiç kimse ölüm cezasına çarptırılamaz veya idam edilemez.
MADDE II-63
Kişinin bütünlük hakkı
1. Herkes, kendi fiziksel ve zihinsel bütünlüğü için saygı görme hakkına sahiptir.
2. Tıp ve biyoloji alanlarında, aşağıdaki konulara özellikle saygı gösterilmelidir:
(a) yasalarca belirlenen prosedürlere göre, söz konusu kişinin özgür ve bilgilendirilmiş rızası,
(b) özellikle insanların ayıklanmasını hedefleyen nesil ıslahı uygulamalarının yasaklanması,
(c) insan bedeninin ve onun parçalarının, mali kazanç kaynağı haline getirilmesinin yasaklanması,
(d) insanların eşeysiz üretilmesinin (klonlama) yasaklanması.
BÖLÜM II / 3
MADDE II-64
İşkence ve insanlık dışı veya aşağılayıcı muamele veya cezalandırma yasağı
Hiç kimse, işkenceye veya insanlık dışı ya da aşağılayıcı muamele veya cezaya maruz bırakılamaz.
MADDE II-65
Kölelik ve zorla çalışma yasağı
1. Hiç kimse, esir ya da köle olarak tutulamaz.
2. Hiç kimseden zorla veya zorunlu olarak çalışması istenemez.
3. İnsan ticareti yasaktır.
BÖLÜM II / 4
BAŞLIK II
ÖZGÜRLÜKLER
MADDE II-66
Özgürlük ve güvenlik hakkı
Herkes, kişi özgürlüğü ve güvenlik hakkına sahiptir.
MADDE II-67
Özel hayata ve aile hayatına saygı
Herkes, kendi özel hayatında ve aile hayatında, evinde ve iletişiminde saygı görme hakkına sahiptir.
MADDE II-68
Kişisel verilerin korunması
1. Herkes, kendisiyle ilgili kişisel verilerin korunması hakkına sahiptir.
2. Bu tür veriler, belirli amaçlar için ve ilgili kişinin rızasının alınması esasına veya yasa tarafından belirlenen başka bir meşru esasa göre, adil bir şekilde işlemden geçirilmelidir.
Herkes, kendisi hakkında toplanmış bilgilere erişme ve bu bilgilerin düzeltilmesini sağlama hakkına sahiptir.
3. Bu kurallara uyulması, bağımsız bir makamın denetimine tabi olacaktır.
BÖLÜM II / 5
MADDE II-69
Evlenme ve aile kurma hakkı
Evlenme ve aile kurma hakkı, bu hakkın uygulanmasını düzenleyen ulusal kanunlar gereğince teminat altına alınır.
Madde II-70
Düşünce, vicdan ve din özgürlüğü
1. Herkes düşünce, vicdan ve din özgürlüğü hakkına sahiptir. Bu hak, tek başına ya da başkalarıyla birlikte topluluk halinde ve herkesin önünde veya özel olarak, din ya da inanç değiştirme özgürlüğünün yanı sıra, ibadette, öğretimde, uygulamada ve törenlerde dinini veya inancını açıkça ortaya koyma özgürlüğünü de içerir.
2. Ahlâkveya dinnedenlerle askerlik yapmayı ret hakkı, bu hakkın uygulanmasını düzenleyen ulusal kanunlara uygun olarak tanınır.
MADDE II-71
İfade ve enformasyon özgürlüğü
1. Herkes ifade özgürlüğü hakkına sahiptir. Bu hak, bir görüş sahibi olma ve haberlerle fikirleri, kamu yetkililerinin herhangi bir müdahalesiyle karşılaşmadan ve sınırlardan bağımsız olarak alma ve bildirme özgürlüklerini de içine alır.
2. Kitle iletişim araçlarının özgürlüğüne ve çoğulculuğuna saygı gösterilir.
BÖLÜM II / 6
MADDE II-72
Toplantı düzenleme ve dernekleşme özgürlüğü
1. Herkes, huzur içinde toplantı yapma özgürlüğüne ve özellikle politika, sendika ve yurttaşlık konuları da dahil olmak üzere her düzeyde dernekleşme özgürlüğüne sahiptir; bu da, herkesin kendi çıkarlarını korumak için sendikalar oluşturma ve sendikalara katılma hakkı bulunduğu anlamına gelir.
2. Birlik düzeyindeki siyasi partiler, Birlik vatandaşlarının siyasi iradesini ifade etmeye katkıda bulunurlar.
MADDE II-73
Sanat ve bilim özgürlüğü
Sanat ve bilimsel araştırmalar, her türlü sınırlamadan varestedir. Akademik özgürlüğe saygı gösterilir.
MADDE II-74
Eğitim hakkı
1. Herkes eğitim görme hakkı ile mesleki ve sürekli eğitime erişebilme hakkına sahiptir.
2. Bu hak, ücretsiz zorunlu eğitim alma olanağını da içerir.
3. Demokratik ilkelere gereken saygı gösterilerek eğitim kurumları kurma özgürlüğüne ve ebeveynlerin kendi çocuklarının eğitimi ve öğretimini kendi dini, felsefi ve eğitim kanaatlerine uygun şekilde sağlama haklarına, söz konusu özgürlüğü ve hakkı düzenleyen ulusal yasalara uygun olarak saygı gösterilir.
BÖLÜM II / 7
MADDE II-75
Meslek seçme özgürlüğü ve bir işte çalışma hakkı
1. Herkes, bir işte çalışma ve özgürce seçilmiş veya kabul edilmiş bir mesleği sürdürme hakkına sahiptir.
2. Her Birlik vatandaşı, Üye Devletlerin herhangi birinde iş arama, çalışma, iş kurma hakkını kullanma ve hizmet sağlama özgürlüklerine sahiptir.
3. Üye Devletlerin topraklarında çalışma izni verilmiş üçüncü ülkelerin vatandaşları, Birlik vatandaşlarıyla eşit koşullar altında çalışma hakkına sahiptir.
MADDE II-76
İşyeri işletme özgürlüğü
Birlik yasaları ile ulusal yasalar ve uygulamalara uygun olarak, işyeri işletme özgürlüğü kabul edilmiştir.
MADDE II-77
Mülkiyet hakkı
1. Herkes, yasal olarak edindiği varlıklarına sahip olma, bunları kullanma, elden çıkarma ve miras olarak bırakma hakkına sahiptir. Kamu yararına olması ve yasa gereğince kayıpları için zamanında adil bir tazminat ödenen durumlar ve koşullar altında olması dışında, hiç kimse varlıklarından mahrum bırakılamaz. Mülkiyet kullanımı, genel çıkar
açısından gerekli olduğu ölçüde yasalarca düzenlenebilir.
2. Fikri mülkiyet hakkı koruma altındadır.
BÖLÜM II / 8
MADDE II-78
Sığınma hakkı
Sığınma hakkı, 28 Temmuz 1951 tarihli Cenevre Konvansiyonu ve mültecilerin statüsü hakkındaki 31 Ocak 1967 tarihli Protokol kurallarına gereken saygı gösterilerek ve Anayasa uyarınca garanti altına alınır.
MADDE II-79
Nakil, ihraç veya suçluların iadesi durumunda korunma
1. Toplu ihraçlar yasaklanmıştır.
2. Hiç kimse, ölüm cezasına, işkenceye veya başka insanlık dışı ya da alçaltıcı muamelelere veya cezalara maruz kalma riskinin yüksek olduğu bir Ülkeye nakledilemez, sınır dışı edilemez veya iade edilemez.
BÖLÜM II / 9
BAŞLIK III
EŞİTLİK
MADDE II-80
Kanun önünde eşitlik
Herkes kanun önünde eşittir.
MADDE II-81
Ayrım yapmama
1. Cinsiyet, ırk, ten rengi, etnik veya sosyal köken, genetik özellikler, dil, din veya inanç, siyasi veya herhangi başka bir görüş, bir ulusal azınlığın üyesi olma, mülkiyet, doğum, özür, yaş veya cinsel tercih gibi gerekçelere dayanan her türlü ayrımcılık yasaktır.
2. Anayasa'nın uygulanması kapsamında ve Anayasa'nın belirli hükümlerini ihlal etmeyecek şekilde, milliyete dayanan her türlü ayrımcılık yasaktır.
MADDE II-82
Kültür, din ve dil çeşitliliği
Birlik, kültür, din ve dil çeşitliliğine saygı gösterir.
BÖLÜM II / 10
MADDE II-83
Kadın-erkek eşitliği
İstihdam, çalışma ve ücret dahil olmak üzere her alanda, erkeklerle kadınlar arasında eşitlik sağlanır.
Eşitlik ilkesi, yeterli ölçüde temsil edilemeyen cinsiyetin lehine belirli bazı avantajlar sağlayan önlemlerin sürdürülmesini veya kabul edilmesini engellemeyecektir.
Madde II-84
Çocuk hakları
1. Çocuklar, kendi iyilikleri için gereken korunmayı ve bakımı alma hakkına sahiptir.
Çocuklar, görüşlerini özgürce dile getirebilirler. Bu görüşler, onları ilgilendiren konularda, yaşlarına ve olgunluklarına göre göz önüne alınacaktır.
2. İster kamu makamlarınca, ister özel kurumlarca gerçekleştirilsin, çocuklarla ilgili tüm işlemlerde çocukların menfaati dikkate alınacak birincil husus olacaktır.
3. Her çocuk, menfaatine ters düşmediği sürece, ebeveynlerinin her ikisiyle de düzenli olarak kişisel ilişki sürdürme ve doğrudan temasta bulunma hakkına sahiptir.
MADDE II-85
Yaşlıların hakları
Birlik, yaşlıların onurlu ve bağımsız bir yaşam sürme ve toplumsal ve kültürel yaşama katılma hakları olduğunu kabul eder ve bu haklara saygı gösterir.
BÖLÜM II / 11
MADDE II-86
Özürlü kişilerin topluma kazandırılması
Birlik, özürlü kişilerin bağımsızlıklarını, toplumsal ve mesleki bütünleşmelerini ve toplumsal yaşama katılımlarını sağlayacak şekilde tasarlanmış önlemlerden yararlanma hakları olduğunu kabul eder ve bu haklara saygı gösterir.
BÖLÜM II / 12
BAŞLIK IV
DAYANIŞMA
MADDE II-87
Çalışanların işte bilgi alma ve danışma hakkı
Çalışanlara ya da onların temsilcilerine, uygun düzeylerde, Birlik yasaları ile ulusal yasalar ve uygulamalar tarafından sağlanan durumlar ve koşullar altında, zamanında bilgi alma ve danışma hakları garanti edilmelidir.
MADDE II-88
Toplu iş görüşmesi ve eylem hakkı
Birlik yasaları ile ulusal yasalar ve uygulamalar gereğince, çalışanlar ve işverenler ya da bunları temsil eden örgütler, uygun düzeylerde toplu anlaşmaları görüşme ve sonuca bağlama ve çıkarların çatışması durumunda kendi çıkarlarını korumak amacıyla greve gitme de dahil
olmak üzere, toplu olarak harekete geçme haklarına sahiptir.
MADDE II-89
İş bulma hizmetine erişme hakkı
Herkes, bir iş bulma hizmetine ücretsiz olarak erişme hakkına sahiptir.
BÖLÜM II / 13
MADDE II-90
Haksız işten çıkarma durumunda korunma
Tüm çalışanlar, Birlik yasaları ile ulusal yasalar ve uygulamalara uygun olarak, haksız işten çıkarmaya karşı korunma hakkına sahiptir.
MADDE II-91
Adil ve dürüst çalışma koşulları
1. Her çalışan, kendi sağlığına, güvenliğine ve onuruna saygı gösterilen çalışma koşullarında çalışma hakkına sahiptir.
2. Her çalışan, azami çalışma saatlerini sınırlandırma, günlük ve haftalık dinlenme süreleri ve yıllık ücretli izin alma hakkına sahiptir.
MADDE II-92
Çocukların çalıştırılmasının yasaklanması ve gençlerin işyerinde korunması
Çocukların çalıştırılması yasaktır. En erken işe başlama yaşı, gençler için daha yararlı olabilecek durumlara aykırı olmayacak şekilde ve sınırlı ihlaller haricinde, en erken okuldan ayrılma yaşından daha düşük olamaz.
İşe alınan gençler, yaşlarına uygun çalışma koşullarına sahip olmalı; ekonomik sömürüye ve güvenliklerini, sağlıklarını veya fiziksel, zihinsel, ahlaki ya da toplumsal gelişimlerine zarar verebilecek veya eğitimlerine müdahale edecek tüm işlere karşı korunmalıdır.
BÖLÜM II / 14
MADDE II-93
Aile yaşamı ve mesleki yaşam
1. Aile, yasal, ekonomik ve toplumsal korunmadan yararlır.
2. Aile yaşamıyla mesleki yaşamın uzlaştırılması için, herkes, annelikle ilgili bir nedenden dolayı işten çıkarılmaya karşı korunma hakkına ve çocuğun doğmasını veya evlat edinilmesini müteakip ücretli doğum izni ve ebeveyn izni alma haklarına sahiptir.
MADDE II-94
Sosyal güvenlik ve sosyal yardım
1. Birlik, doğum, hastalık, endüstriyel kazalar, bağımlılık veya yaşlılık durumları ile iş kaybı durumlarında korunma sağlayan sosyal güvenlik ödeneklerinden ve sosyal hizmetlerden yararlanma haklarını, Birlik yasaları ile ulusal yasalar ve uygulamalar tarafından belirlenmiş kurallara uygun olarak kabul eder ve bu haklara saygı gösterir.
2. Avrupa Birliği içinde yasal olarak ikamet eden veya hareket eden herkes, Birlik yasaları ile ulusal yasalar ve uygulamalara uygun olarak, sosyal güvenlik haklarından ve sosyal avantajlardan yararlanma hakkına sahiptir.
3. Birlik, toplumsal dışlanma ve yoksullukla savaş için, Birlik yasaları ile ulusal yasalar ve uygulamalara uygun olarak, yeterli kaynaklardan yoksun olan herkesin düzgün koşullara sahip bir yaşam sürebilmesini garantilemek amacıyla, sosyal yardım ve barınma yardımı hakkını kabul eder ve bu hakka saygı gösterir.
BÖLÜM II / 15
MADDE II-95
Sağlık hizmetleri
Herkes koruyucu sağlık hizmetlerine erişme hakkına ve ulusal yasalarla uygulamalar tarafından belirlenen koşullar altında tıbbi tedaviden yararlanma hakkına sahiptir. Tüm Birlik politikalarının ve etkinliklerinin tanımında ve uygulanmasında, insan sağlığının yüksek ölçüde korunması sağlanacaktır.
MADDE II-96
Genel ekonomik çıkara yönelik hizmetlere erişim
Birlik, kendi toplumsal ve bölgesel uyumunun teşvik edilmesi amacıyla, ulusal yasalar ve uygulamalarca belirtildiği şekilde, Anayasa'ya uygun olarak, genel ekonomik çıkara yönelik hizmetlere erişimi kabul eder ve bu erişime saygı gösterir.
MADDE II-97
Çevrenin korunması
Gelişmiş düzeyde çevre koruma ve çevre kalitesinin artırılması konuları, Birlik politikalarına dahil edilmeli ve sürdürülebilir gelişim ilkesine göre sağlanmalıdır.
MADDE II-98
Tüketicinin Korunması
Birlik politikaları, tüketicilere yüksek düzeyde korunma sağlayacaktır.
BÖLÜM II / 16
BAŞLIK V
VATANDAŞLIK HAKLARI
MADDE II-99
Avrupa Parlamentosu seçimlerinde oy verme ve aday olma hakkı
1. Tüm Birlik vatandaşları, ikamet ettikleri Üye Ülkede, o ülkenin yurttaşlarıyla aynı koşullar altında, Avrupa Parlamentosu seçimlerinde oy verme ve aday olma hakkına sahiptir.
2. Avrupa Parlamentosu'nun üyeleri, serbest ve gizli oy pusulasıyla, doğrudan genel oylama yoluyla seçilecektir.
MADDE II-100
Belediye seçimlerinde oy verme ve aday olma hakkı
Tüm Birlik vatandaşları, ikamet ettikleri Aday Ülkelerde, o Ülkenin yurttaşlarıyla aynı koşullar altında, Belediye seçimlerinde oy verme ve aday olma hakkına sahiptir.
MADDE II-101
İyi yönetim hakkı
1. Herkes, Birlik kurumları, teşkilatları ve dairelerinde kendi işlerinin tarafsız ve adil biçimde, makul bir sürede yapılması hakkına sahiptir.
2. Bu hak aşağıdakileri içerir:
(a) bir kişiyi olumsuz yönde etkileyecek herhangi bir bireysel önlem alınmadan önce, kişinin kendisini savunma hakkı;
(b) herkesin, gizlilik konusundaki ve mesleki sırlarla iş sırları konularındaki meşru
BÖLÜM II / 17
haklara saygı gösterilerek, kendi dosyasına erişme hakkı;
(c) idarenin, verdiği kararların nedenlerini bildirme yükümlülüğü.
3. Herkes, Birlik kurumlarının veya görevlilerinin işlerini yaparken neden oldukları zararların Birlik tarafından, Üye Devletlerin yasalarında ortak olan genel ilkelere göre Birlik tarafından telafi edilmesi hakkına sahiptir.
4. Herkes, Birlik kurumlarına, Birlik'in resmi dillerinden birini kullanarak yazabilir ve aynı dilde yanıt almalıdır.
MADDE II-102
Belgelere erişim hakkı
Herhangi bir Birlik vatandaşı ve Üye Devletlerden birinde ikamet eden ya da kayıtlı işyeri Üye Devletlerden birinde bulunan bütün gerçek ya da tüzel kişiler, Birlik kurumları, teşkilatları ve dairelerinin belgelerine, bu belgelerin oluşturuldukları biçimde ulaşma hakkına sahiptir.
MADDE II-103
Avrupa ombudsmanı
Herhangi bir Birlik vatandaşı ve Üye Devletlerden birinde ikamet eden ya da kayıtlı işyeri Üye Devletlerden birinde bulunan bütün gerçek ya da tüzel kişiler, Avrupa Adalet Divanı ve Yüksek Mahkemelerinin kendi salahiyetlerindeki çalışmaları dışında, Birlik kurumlarının, teşkilatlarının veya dairelerinin etkinliklerinde kötü yönetim durumlarına rastlamaları halinde, Avrupa Ombudsman'larına başvurma hakkına sahiptir.
BÖLÜM II / 18
MADDE II-104
Dilekçe hakkı
Herhangi bir Birlik vatandaşı ve Üye Devletlerden birinde ikamet eden ya da kayıtlı işyeri Üye Devletlerden birinde bulunan bütün gerçek ya da tüzel kişiler, Avrupa Parlamentosu'na dilekçe verme hakkına sahiptir.
MADDE II-105
Hareket ve ikamet etme özgürlüğü
1. Her Birlik vatandaşı, Üye Devletlerin topraklarında özgürce hareket ve ikamet etme hakkına sahiptir.
2. Üye Devletlerden birinin topraklarında yasal olarak ikamet eden üçüncü ülke vatandaşlarına, Anayasa'ya uygun olarak hareket ve ikamet etme özgürlüğü tanınabilir.
MADDE II-106
Diplomatik korunma ve konsolosluk koruması
Her Birlik vatandaşı, yurttaşı bulunduğu Üye Ülkenin temsil edilmediği üçüncü bir ülkenin topraklarında, Üye Devletlerden herhangi birinin diplomatik makamları veya konsolosluk makamlarınca, o Üye Ülkenin yurttaşlarıyla aynı şartlar altında korunma hakkına sahiptir.
BÖLÜM II / 19
BAŞLIK VI
ADALET
MADDE II-107
İhlalin etkin bir şekilde giderilmesini talep etme ve adil yargılanma hakkı Birlik yasalarınca garanti altına alınan hakları ve özgürlükleri ihlal edilen herhangi bir kişi, bu Maddede belirtilen koşullara uygun olarak, bir mahkeme önünde etkin bir şekilde giderilmesini talep etme hakkına sahiptir.
Herkes, daha önce yasalarca oluşturulmuş bağımsız ve tarafsız bir mahkemede, makul bir süre içinde, adil ve açık bir duruşma yapılması hakkına sahiptir. Herkes, tavsiye alma, savunulma ve temsil edilme olanağına sahip olacaktır.
Yeterli kaynaklardan yoksun kişilere, adalete etkin bir biçimde erişim için, gerekli oranda adli yardım yapılacaktır.
MADDE II-108
Masumiyet karinesi ve savunma hakkı
1. Suçlanan herkesin, yasa tarafından suçu kanıtlanana kadar masum olduğu varsayılır.
2. Suçlanan herhangi bir kişinin savunma haklarına saygı gösterileceği garanti edilecektir.
MADDE II-109
Suçların ve cezaların meşruluğu ve oransallığı ilkeleri
1. İşlendiği sırada ulusal veya uluslararası yasalar kapsamında suç oluşturmayan herhangi bir eylem veya ihmal nedeniyle, hiç kimse herhangi bir suçla suçlanmayacaktır. Hiç kimseye, suç işlendiği sırada uygulanabilir olan cezadan daha ağır bir ceza verilmeyecektir. Belirlenen bir suçun ardından, yasa ile daha hafif bir ceza getirilirse,
BÖLÜM II / 20
hafif olan ceza uygulanacaktır.
2. Bu Madde, suç işlendiği sırada devletler topluluğu tarafından kabul edilen genel ilkelere göre suç oluşturan herhangi bir eylem ya da ihmal için, herhangi bir kişinin yargılanması ve cezalandırılması konusunu ihlal etmeyecektir.
3. Cezaların şiddeti, suçların şiddetiyle orantısız olmayacaktır.
MADDE II-110
Cezai kovuşturmada aynı suçtan iki kez yargılanmama veya cezalandırılmama hakkı Hiç kimse, daha önce yargılandığı ve beraat ettiği ya da hüküm giydiği bir suçtan dolayı tekrar yargılanamaz ve cezalandırılmaz.
BÖLÜM II / 21
BAŞLIK VII
ANTLAŞMANIN YORUMLANMASINI VE UYGULANMASINI DÜZENLEYEN
GENEL HÜKÜMLER
MADDE II-111
Kapsam
1. Bu Antlaşmanın hükümleri, tamamlayıcılık ilkesi göz önüne alınarak Birlik'in kurumlarına, teşkilatlarına ve dairelerine ve yalnızca Birlik yasasını uyguladıkları durumlarda Üye Devletlere hitap eder. Dolayısıyla bunlar, kendi yetkileri uyarınca ve Anayasanın diğer kısımlarında Birlik'e verilen Birlik yetkilerinin sınırlarına saygı göstererek, haklara saygı göstermeli, ilkelere uymalı ve hükümlerin uygulanmasını teşvik etmelidirler.
2. Bu Antlaşma, Birlik yasasının uygulanma kapsamını Birlik yetkileri dışında genişletmez veya Birlik için yeni bir yetki ya da görev oluşturmaz veya Anayasanın diğer kısımlarında tanımlanan yetkilerde ve görevlerde değişiklik yapmaz.
MADDE II-112
İlkelerin ve hakların kapsamı ve yorumlanması
1. Bu Antlaşmayla kabul edilen hakların ve özgürlüklerin kullanılması konusundaki sınırlamalar, yasalar kapsamında olmalı ve bu haklarla özgürlüklerin özüne saygı göstermelidir. Sınırlandırmalar orantılılık ilkesine tabi olarak, yalnızca gerekli olduklarında ve Birlik tarafından kabul edilen genel çıkar amaçlarını gerçekten karşıladıklarında veya başkalarına ait hakların ve özgürlüklerin korunması gerektiğinde getirilebilir.
2. Anayasanın diğer kısımlarında daha ayrıntılı düzenlemelerinin yapıldığı bu Antlaşma tarafından kabul edilen haklar, bu ilgili kısımlar tarafından tanımlanan koşullar ve sınırlamalar dahilinde uygulanacaktır.
BÖLÜM II / 22
3. Bu Antlaşma, İnsan Hakları ve Temel Özgürlüklerin Korunmasına dair Avrupa Konvansiyonu tarafından garanti edilen haklara karşılık gelen haklar içerir; bu hakların anlamı ve kapsamı, adı geçen Konvansiyonda belirlendiği şekilde olacaktır. Bu hüküm, daha kapsamlı korunma sağlayan Birlik yasalarını engellemeyecektir.
4. Bu Antlaşmanın, Üye Devletlerde ortak olan anayasal geleneklerden kaynaklanan temel hakları kabul ettiği ölçüde; bu haklar, sözü edilen geleneklere uygun olarak yorumlanacaktır.
5. Bu Antlaşmanın ilkeler içeren hükümleri, Birlik kurumları ve teşkilatları tarafından gerçekleştirilen yasal ve idari uygulamalar ile Birlik yasasını uyguladıkları durumlarda Üye Devletlerin uygulamaları tarafından kendi yetkilerini kullanırken uygulanabilir.
Bunlar, yalnızca söz konusu uygulamaların yorumlanması ve meşrulukları konusunda karar verilmesinde hukuki olarak tanınabilir hale gelir.
6. Bu Antlaşmada belirtildiği şekliyle, ulusal yasalar ve uygulamalar, tam olarak dikkate alınmalıdır.
7. Temel Haklar Anlaşmasının yorumlanmasına yönelik olmak üzere ana ilkelerin oluşturacak açıklamalar, Üye Devletler'in mahkemeleri ve Birlik mahkemeleri tarafından dikkate alınacaktır.
MADDE II-113
Korunmanın düzeyi
Birlik yasaları, uluslararası yasalar ve Birlik'in veya Üye Devletlerin tümünün tarafı olduğu İnsan Hakları ve Temel Özgürlüklerin Korunmasına dair Avrupa Konvansiyonunu da içeren uluslararası antlaşmalar ve Üye Devletlerin anayasaları tarafından ilgili uygulama alanlarında
kabul edildiği şekliyle, bu Antlaşmada bulunan hiçbir madde, insan haklarını ve temel özgürlükleri kısıtlayıcı veya olumsuz yönde etkileyici olarak yorumlanamaz.
BÖLÜM II / 23
MADDE II-114
Hakların kötüye kullanılmasının yasaklanması
Bu Antlaşmada bulunan hiçbir madde, bu Antlaşmada kabul edilen hakların ve özgürlüklerin herhangi birinin yok edilmesini veya burada belirtilenden daha büyük oranda sınırlandırılmasını hedefleyen herhangi bir etkinliğe girişilmesi veya herhangi bir işlemde bulunulması anlamında şekilde yorumlanamaz.