BM: Irak'ta Bir Yılda 34,452 Sivil Öldü
(16/01/2007)
Birleşmiş Milletler’in Irak'ta insan haklarından sorumlu yetkilisi Gianni Magazzeni, bir yıl içinde 34,452 sivilin şiddet olaylarından dolayı öldüğünü 36.685 sivilin de aynı nedenlerden dolayı yaralandığını açıkladı.
BM’nin vermiş olduğu rakamlar, Irak Hükümeti’nin açıkladığı rakamların yaklaşık 3 katı olması, bir dezenformasyon politikasının yürürlükte olduğuna işaret ediyor. Irak İçişleri Bakanlığı bir ay önce yaptığı açıklamada 2006'da bombalama eylemlerinde 12 bin sivilin öldürüldüğünü açıklamıştı.
Irak hükümeti, BM'nin Kasım ayında yayımlanan raporun 'son derece abartılı' olduğunu iddia ederek karşı çıkmış ve BM raporunun geçersiz olduğunu ileri sürmüştü. BM raporunun yayınlanmasının engellenmesi yönünde girişimlerde de bulunulmuştu.
BM yetkilisi Magazzeni bugün (16 Ocak) Bağdat'ta yaptığı basın toplantısında Irak güvenlik güçlerini ve hükümetini halkının güvenliğini sağlayamamakla suçladı. Magazzeni, şiddet olaylarının bir bölümünden poliste veya orduda görevli olan ya da onlarla işbirliği yapan milislerin sorumlu olduğunu söyledi.
Magazzeni "Bu raporun amacı, hükümetin hukukun üstünlüğü konusunda attığı adımları hızlandırması gereğine dikkat çekmektir" dedi. BM raporu; Bağdat morgundan, Irak Sağlık Bakanlığı'ndan ve hastanelerden toplanan bilgilere dayanıyor.
Gianni Magazzeni, bu verilere dayanarak ülkede Kasım ve Aralık aylarında 6.376 sivilin öldürüldüğünü söyledi. Bu rakam, Eylül-Ekim dönemine göre biraz daha düşük.
BM'ye göre son iki ayda öldürülenlerden 4.731'i yaşamını Bağdat'ta yitirdi. Çoğu silah ya da tabancayla öldürülmüştü; ayrıca işkence izleri taşıyordu. BM yetkilisi Magazzeni'ye göre bu veri, cinayetlerin çoğunun ölüm mangalarının işi olduğuna işaret ediyor.
Irak'taki şiddetin şekli, sivil can kaybı konusunda güvenilir bilgi almayı da zorlaştırıyor.
İşgalci ülkeler, kendilerinin Irak’taki sivil can kaybının hesabını tutmadıklarını söylüyor.
Can kaybı konusunda rakam veren resmi ve sivil kuruluşlar ise farklı yöntemler izlediklerinden ortaya çok farklı rakamlar çıkıyor.
Basın kaynaklarını tarayan İngiltere merkezli sivil kuruluş Iraqi Body Count'a göre ülkede 2003'ten bu yana yani üç yıl içinde 53-59 bin kişi öldü. Irak Sağlık Bakanlığıysa aynı dönemdeki ölümleri, geçen Kasım'da yaptığı bir açıklamada, 100-150 diye tahmin etti.
Buna karşılık bir grup Amerikalı bilim adamının saygın bilim dergisi Lancet'te Ekim ayında yayımladıkları bir araştırmada, 'savaşın sonucu olarak' 655 bin sivilin öldüğü kaydedildi.
Bu kaynakların ve BM tarafından açıklanan son raporun üzerinde anlaştığı noktaysa, ülkede şiddetin yıldan yıla artmakta olduğu.