Liberal Düşünce Topluluğu’nun Dünya Ekonomik Özgürlük Raporu’na  dair basın Bildirisi:

“Ekonomik Özgürlük Büyümeyi Desteklerken Yabancı Yardım Gelişmekte Olan Ülkelerde Başarısız Oluyor”

Ankara, Türkiye, 15 Eylül, 2006. Bugün Liberal Düşünce Topluluğu tarafından duyurulan Dünya Ekonomik Özgürlüğü: 2006 Yıllık Raporuna göre, fakir milletlerde insanları yoksulluktan kurtarmaya yardım etmede ekonomik özgürlüğün dış yardımdan çok daha büyük bir etkisi vardır. Bu yılın raporlarında yeni yayımlanmış bir çalışmada New York Üniversitesi ekonomistlerinden William Easterly, en fakir ülkelerdeki ekonomik büyüme üzerindeki etkileri bakımından ekonomik özgürlükle dış yardımı karşılaştırıyor.

Raporun yardımcı-yazarı, Florida Üniversitesinde ekonomi profesörü olan James Gwartney,
“Yabancı yardım talebi tipik bir şekilde yardımların yardım edilen ülkelere fayda sağlamaya öncülük edeceğini gösteren herhangi bir kanıt bulunmadan ve yoksulluğun geriletilmesi için uluslararası toplumun desteğinden daha iyi bir yaklaşım olup olmadığı dahi sorgulanmadan yapılmaktadır” dedi. “Dünya Ekonomik Özgürlük İndeksi’nin bu edisyonunda yer alan araştırma, yabancı/dış yardımlardan ziyade ekonomik özgürlüklerin olumlu anlamda daha güçlü bir etkisi ve daha iyi bir yaklaşımı olduğuna işaret ediyor.

Easterley, yabancı yardımların en fakir milletlerin ekonomik büyümelerinde hiçbir olumlu etkisinin olmadığını belirtiyor. Easterley’in çalışması, ekonomik özgürlüklerin genel anlamda refah üzerinde ve milletleri yoksulluktan kurtarmaya yardım etmekte, güçlü ve olumlu bir etkisi olduğunu gösteriyor.

Ekonomik özgürlük bir kez uygulamaya konulduğunda, fakir milletler, sonu gelmez bir yoksulluk çemberine yakalanmanın çok ötesinde zengin milletlerden dahi daha hızlı büyürler.
İndeksin bu edisyonunda, Türkiye 10 üzerinden 6.0 alarak 83. oldu. Geçen sene 5.8 ile 93. sıradaydı. Ekonomik özgürlükte görülen küçük bir iyileşmeyle Türkiye, on sıra birden ilerledi.

Türkiye’nin ekonomik özgürlükteki önemli noktalarda aldığı skorlar:
- Devletin Büyüklüğü: Türkiye’nin devlet büyüklüğü skoru 7.3 ile geçen seneki skor olan 7.0’a göre ilerledi. Türkiye’nin, geçen sene 5.3 lük skorlarla halihazırda çok düşük olan hukukun hakimiyeti skoru bu sene ufak bir gerilemeyle 5.2’ye düştü.
- Sağlam Para: Türkiye’nin skoru geçen seneki skor olan 4.8’den bu seneki skor olan 5.1’e yükseldi.
- Ticaret Özgürlüğü: Türkiye’nin bu alandaki skoru 7.0 ile geçen seneyle aynı kaldı.
- Regülasyon: Türkiye’nin bu alandaki skoru 5.1’den 5.3’e yükseldi.

Uluslararası En Yüksek Skorlar
Bu yılki indekste, Hong Kong 10 üzerinden 8.7 alarak ekonomik özgürlük sıralamasındaki en yüksek yerini korudu, onu 8.5 ile Singapur hemen arkasından takip etti. Yeni Zelanda, İsviçre ve Amerika 8.2’lik skorla üçüncülüğü paylaştı.
Birleşik Krallık ve İrlanda 6. sırada yer aldılar. Kanada 8.0 puan alarak 8. oldu. İzlanda ve Luksemburg 9’unculuğu paylaştılar.
Diğer büyük ekonomilerin sıralaması ise şöyle: Almanya, 17.; Japonya 19.; Fransa, 24.; İtalya, 45.; Meksika, 60.; Hindistan, 53.; Çin, 95.; Brezilya, 88. ve Rusya, 102.
İndeksteki ülkeler arasında ekonomik özgürlük açısından 1985’den beri ek kazanımları olan milletler, Macaristan, İzlanda, El Salvador, Zambiya, Polonya, Bolivya, İsrail, Gana, Uganda, Peru ve Nikaragua’dır - bunlar arasında çok düşük seviyelerden başlayanlar ya da süreç boyunca inişli çıkışlı dönemleri olanlar vardır. İndeksteki ülkeler arasında, 1985’den beri önemli düşüşler kaydeden ülkeler ise Myanmar, Venezüella ve Zimbabve’dir.
En düşük sıraları alan milletlerin çoğu Afrikalı, Latin Amerikalı veya eski komünist ülkelerdir. Kıtasal Sab-Sahra milletleri arasında en iyi sırayı alan ülke 35 incilikle Bostwana’dır. Şili, 20. sırada yer alarak Latin Amerika’daki en yüksek skoru aldı.
Alt sıralardaki milletler ise, Merkezî Afrika Cumhuriyeti, Randa, Burundi, Cezayir, Guinia-Bissau, Venezüella, Demokratik Kongo Cumhuriyeti, Kongo Cumhuriyeti, Myanmar ve Zimbabve’dir. Bunların yanında, haklarında herhangi bir bilgiye ulaşılamayan Kuzey Kore ve Küba gibi ülkelerde ekonomik özgürlükler muhtemelen daha da düşüktür.

Ekonomik Özgürlük Yükselmekte
Rapor, ekonomik özgürlük seviyesinin dünya genelinde son çeyrek yüzyıldır yükselmekte olduğunu gösteriyor; bu insanlar için güzel bir haber, özellikle de fakirlerin en fakirleri için.

Önemli bulgular şöyledir:
- Ekonomik özgürlük bakımından üst çeyrekteki milletlerin kişi başına düşen milli hasılaları 24.402 Amerikan dolarıyken alttaki çeyrekte yer alan milletlerin kişi başına düşün milli hasılaları 2,998 Amerikan dolarıdır.
- Üst çeyrekteki ülkelerin kişi başına düşen büyüme oranı %2,1 iken, alt çeyrektekiler yılda 0,2 küçülmektedirler.
- Üst çeyrekte yer alan milletlerin en fakir %10’luk kesiminin ortalama geliri 6,519 Amerikan dolarıyken aynı oran alt çeyrektekiler için 826 Amerikan dolarıdır.
- Üst çeyrektekilerin ortalama işsizlik oranı % 5,9 iken bu oran alt çeyrekte %12,7’dir.
- Ortalama ömür, üst çeyrekte 77,8 iken, alt çeyrekte 55,0’dır.
- Üst çeyrekteki milletlerde çocuk oranının %0,3’ü iş gücüne dahilken en az ekonomik özgürlüğe sahip milletlerde bu oran %19,3’dür.
- Ekonomik özgürlükte üst çeyrekte yer alan milletlerin ortalama siyasî haklar skoru -1 en yüksek seviye özgürlüğü 7 ise en alt seviye özgürlüğü gösteriyor- 7 üzerinden 1,8’dir. Alt çeyrektekilerin ortalama skoru 4,6’dır.

Ekonomik Özgürlük İndeksi Hakkında
Dünya Ekonomik Özgürlüğü, siyasaların ve ülke kurumlarının ekonomik özgürlüğü destekleme seviyelerini ölçer.
Ekonomik özgürlüğün köşe taşları kişisel tercih, gönüllü mübadele, rekabet özgürlüğü ve özel mülkiyet sahipliğinin güvenliğidir.

Bu, Dünya Ekonomik Özgürlüğü’nün 10. edisyonudur. Bu yılki baskı, ulaşılabilen en son bilgiler olan 2004 yılına ait veriler itibariyle, 130 milleti sıraladı. Araştırma, bilgilerin gözden geçirildiği önceki raporlarla da güncellenmektedir.
Otuz sekiz başlık ve alt başlık, özet bir indeks oluşturmak ve beş farklı alanda ekonomik özgürlüğü ölçmek için kullanıldı. Bu alanlar şunlardır: (1) devletin büyüklüğü; (2) özel mülkiyetin yasal yapısı ve korunması; (3) sağlam paraya erişim; (4) uluslararası mübadele/ticaret ve (5) regülasyon.

Yıllık rapor, bağımsız bir araştırma grubu olan ve 70 ülkede eğitim amaçlı enstitüsü bulunan Economic Freedom Network ile işbirliği içinde yayımlanmaktadır.

Liberal Düşünce Topluluğu
(www.liberal.org.tr)